RÜMEYSA BULUT
ANKARA- Ekmek ve simit fiyatlarının belirlenmesine ilişkin yapılan yasal düzenlemeye dair açıklamalarda bulunan Türkiye Fırıncılar Federasyonu (TFF) Başkanı Halil İbrahim Balcı, “Simit fiyatı ve ekmek fiyatları, Ticaret Bakanlığı’nın olumlu görüşü alındıktan sonra Birlik tarafından verilerek yürürlüğe girecek. Uzlaşma komisyonunun vereceği kararla ekmek ve simit fiyatları resmiyet kazanmış olacak. Biz bugüne kadar ekmek fiyatlarını belirlerken zaten Ticaret Bakanlığı ile müşterek bir diyalog içerisinde çalışıyorduk. Ticaret Bakanlığı, tüm esnaf ve sanatkârımıza göstermiş olduğu duyarlılığı, ekmek ve simit fiyatlarının belirlenmesi noktasında federasyonumuzla sürekli diyalog hâlinde olarak ortaya koyuyordu. Bu düzenlemeyle birlikte süreç artık yazılı kanuna bağlanmış oluyor. Biz, bütün girdileri serbest olan ekmek ve simit fiyatlarının kanunla bakanlık görüşüne bırakılmasıyla birlikte, en azından temel girdimiz olan ekmeklik un fiyatının da kanunla belirlenmesini talep ediyoruz” dedi.
“2026’YA ZAM HABERİYLE DEĞİL, GÜVENLE GİRMEK İSTİYORUZ”
Türkiye Fırıncılar Federasyonu’nun bugüne kadar ekmek fiyatlarını belirlerken ilgili kurumlarla görüşerek, diyalog içerisinde hareket ettiğini vurgulayan TFF Başkanı Halil İbrahim Balcı, “Aylık geleneğimizden gelen kültürümüzle birlikte eşit davranma, adil olma ve tüketiciyi düşünme düsturunu her zaman gözettik. Halkımızın temel gıda maddesi olan ekmek fiyatında, gerek federasyon olarak bizler gerekse bakanlığımız, bugüne kadar bu hassasiyeti karşılıklı görüşmelerle ortaya koyduk. Halkımızın temel gıdası olan ekmekte; asgari ücret artışıyla birlikte çalışanlarımızın ücretleri yükselmiş olmasına rağmen, sekizinci ay itibarıyla ülke genelinde kilogramı 75 lira olan ekmek fiyatında bir değişiklik yapmayı düşünmüyoruz. Un fiyatı 900 liradan bugün 950–1.000 lira bandına çıkmasına, maya fiyatı 600 liradan 975 liraya yükselmesine rağmen, 2026 yılına iyi bir haberle girmek adına ekmek fiyatında artış öngörmüyoruz. Bugün itibarıyla ülke genelinde, sekizinci aydan bu yana uygulanan kilogram fiyatı 75 liranın üzerinde olmayacaktır. Dört aydır fiyat farkını yansıtmayan ve 75 liranın altında kalan illerimiz ise bu farkı yansıtabilir” diye konuştu.
“TARİFE DIŞI FİYAT UYGULAMASINA KESİNLİKLE İZİN VERMEYİZ”
Sektörün ve ülkenin en büyük sorunlarından birinin ekmek israfı olduğuna dikkat çeken Balcı, “Günde 6 milyon 100 bin adet ekmek israf edilmektedir. Bu durum, fırıncı esnafının kazancını da doğrudan etkilemektedir. Ürettiğiniz ekmeği bir zincir markete götürdüğünüzde, 150 adet ekmekten 40–50 tanesini geri almak zorunda kalıyorsanız, esnafımızın bu şartlarda ticaret yapması mümkün değildir. Dolayısıyla zincir marketlerin bu konuda hızla çeki düzen vermesi gerekmektedir. Ekmek iadesi konusunda gerekli düzenlemeler yapılmazsa, yaptırımlar kaçınılmaz olacaktır. Her zaman ifade ettiğimiz gibi birinci önceliğimiz hijyenik ve sağlıklı ortamda ekmek üretmektir. İkinci önceliğimiz kaliteli ekmek üretmek, üçüncü önceliğimiz ise halkımıza makul fiyattan ekmek sunmaktır. Bu nedenle fırıncı esnafının sorunlarını bir an önce çözmemiz gerekiyor. Merdiven altı üretime kesinlikle müsaade edilmemelidir. Bunun yanında sektörün en büyük sorunlarından biri de eleman sıkıntısıdır” şeklinde konuştu.
“ARA ELEMAN BULMAKTA SIKINTI YAŞANIYOR”
Sektörün ara eleman bulmakta sıkıntı yaşadığını söyleyen Balcı şunları ifade etti, “Fırınlarımız 24 saat açık olduğu ve haftanın her günü faaliyet gösterdiği için eleman bulmakta ciddi sıkıntılar yaşanmaktadır. Eğer bu sorun çözülemezse, pazar günleri fırınların kapalı olması konusunu ilgili bakanlıkla görüşerek yeniden gündeme getirmek zorunda kalacağımızı ifade etmek isterim. Bu uygulama geçmişte zaman zaman hayata geçirilmişti. Bayram günlerinde de birinci gün fırınların kapalı olması durumunda vatandaşımız bir önceki günden ekmeğini temin etmektedir. Bu hem bir alışkanlık oluşturacak hem de esnafın ve sektörün önünü açacaktır. Haftada bir gün izin olan işletmelerde eleman bulmak da daha kolay hâle gelecektir.”
“ESNAFIN TAŞIYAMACAĞI YÜK YÜKLENMEYE KALKMASIN”
Balcı, sözlerine şöyle devam etti,
“Buradan meslektaşlarıma şunu ifade etmek istiyorum: Kimse tarifenin dışında, daha ucuz fiyat uygulamasına kalkmasın. Biz esnafımızın mağdur olmasını istemeyiz. Esnafımızın ayakta durması için ne gerekiyorsa bugüne kadar yaptık, yapmaya da devam edeceğiz. Ekmek, temel gıda maddesi olduğu için fiyat belirlenirken esnafımızın taşıyabileceği kadar yük yüklendi, bundan sonra da bu hassasiyetle hareket edilecektir. Ancak kimse esnafımızın taşıyamayacağı yükü ona yüklemeye kalkmasın. Bizim gösterdiğimiz hassasiyetin; paydaşlarımız olan un fabrikaları ve maya fabrikaları tarafından da gözetilmesini talep ediyoruz. Temel gıda maddesi olması sebebiyle şu an için bir fiyat değişikliği söz konusu değildir. Esnafımızın taşıyabildiği süre boyunca bu yükü birlikte taşıyacağız.
“UZMALAŞMA KOMİSYONU KARARI İLE FİYATLAR RESMİYET KAZANACAK”
Bununla birlikte, bugüne kadar diyalog içinde çalıştığımız Ticaret Bakanlığımızla müşterek görüşmeler yapılarak ilerleyen süreçte makul bir fiyat belirlenmesi söz konusu olursa, bu durum kamuoyuyla tekrar paylaşılacaktır. Ayrıca çok önemli bir husus olarak, tarife dışında hiçbir esnafımızın fiyat uygulamasına geçmemesi gerekmektedir. Bugüne kadar ekmek fiyatları Ticaret Bakanlığı ile karşılıklı diyalog içinde belirlenmektedir. Bundan sonra ekmek ve simit fiyatları, Ticaret Bakanlığı’nın olumlu görüşünün ardından Birlikler tarafından belirlenerek yürürlüğe girecektir” diye konuştu.